Şizofreni ve antipsikotikler
Şizofreni; sanrılar, varsanılar, dağınık konuşma ve davranış ile negatif belirtilerle seyreden, işlevselliği belirgin bozan kronik bir psikotik bozukluktur. Belirtilerin en az 6 ay sürmesi gerekir. Tedavinin temelini dopamin D2 reseptörünü bloke eden antipsikotikler oluşturur.
- Ders
- Küçük stajlar
- Dönem
- Dönem 4–6
- TUS bölümü
- Klinik Tıp Bilimleri
- İngilizcesi
- Schizophrenia and antipsychotics
Psikotik bozuklukların süreye göre ayrımı
| Tanı | Süre |
|---|---|
| Kısa psikotik bozukluk | 1 gün – 1 ay |
| Şizofreniform bozukluk | 1 – 6 ay |
| Şizofreni | 6 aydan uzun |
| Şizoaffektif bozukluk | Psikoz + duygudurum epizodu; en az 2 hafta duygudurum belirtisi olmadan psikoz |
Dopamin yolakları ve ilaç etkileri
- Mezolimbik yol: aşırı aktivite pozitif belirtiler; blokaj tedavi edicidir
- Mezokortikal yol: azalmış aktivite negatif ve bilişsel belirtiler
- Nigrostriatal yol: blokaj ekstrapiramidal yan etkiler (akut distoni, akatizi, parkinsonizm, tardif diskinezi)
- Tuberoinfundibular yol: blokaj hiperprolaktinemi (galaktore, amenore)
Önemli yan etkiler
- Nöroleptik malign sendrom: ateş, kas rijiditesi, bilinç değişikliği, otonom instabilite, CK yüksekliği; ilaç kesilir, dantrolen ya da bromokriptin
- Klozapin: dirençli şizofrenide etkili; agranülositoz (düzenli kan sayımı), nöbet, miyokardit
- Atipik antipsikotiklerde metabolik sendrom (kilo, diyabet, dislipidemi)
- Bazı antipsikotiklerde QT uzaması
Sınavda nasıl sorulur? TUS tarzı sorular
Komite sınavları ve TUS’ta bu konunun sorulduğu tarzda özgün sorular. Önce cevabı kendin düşün.
Küçük stajlar: çoktan seçmeli TUS soruları → Deneme sınavı
Klinik bağlantı: ilgili hastalıklar
Hastalık sayfalarının altındaki “Klinik özet” bölümlerinde tanı, ayırıcı tanı ve TUS soruları bulunur.
İlgili konular
Tıp sözlüğünde
Standart tıp ders kitapları ve güncel uluslararası kılavuzlar esas alınarak hazırlanmıştır. Son güncelleme: . Hata bildirmek için: iletişim.
Bu sayfa tıp öğrencileri için eğitim amaçlı bir özettir; ders kitabı ve güncel kılavuzların yerini tutmaz. Hasta için tanı ya da tedavi önerisi değildir.