Safra taşı hastalığı, kolesistit ve kolanjit
Safra taşı hastalığı, safra kesesi ya da safra yollarında taş oluşmasıdır ve en sık kolesterol taşlarıyla görülür. Taşın kese çıkışını geçici tıkaması biliyer koliğe, kalıcı tıkaması ve inflamasyon akut kolesistite, koledoğa düşmesi ise tıkanma sarılığı, kolanjit ve pankreatite yol açar. Tanıda ilk görüntüleme yöntemi ultrasondur.
- Ders
- Genel cerrahi
- Dönem
- Dönem 4, 6
- TUS bölümü
- Klinik Tıp Bilimleri
- İngilizcesi
- Gallstone disease, cholecystitis, cholangitis
Tabloların ayrımı
| Tablo | Klinik | Laboratuvar |
|---|---|---|
| Biliyer kolik | Yağlı yemekten sonra sağ üst kadran ağrısı, saatler içinde geçer | Normal |
| Akut kolesistit | 6 saatten uzun ağrı, ateş, Murphy bulgusu | Lökositoz; bilirubin genellikle normal |
| Koledokolitiazis | Ağrı ve sarılık | Direkt bilirubin, ALP ve GGT yüksek |
| Akut kolanjit | Charcot triadı: ateş-titreme, sarılık, sağ üst kadran ağrısı | Lökositoz, kolestaz enzimleri yüksek |
Tedavi ilkeleri
- Semptomatik safra taşı ve akut kolesistitte laparoskopik kolesistektomi (kolesistitte erken dönemde tercih edilir)
- Cerrahi için yüksek riskli kolesistitte perkütan kolesistostomi
- Kolanjitte sıvı, antibiyotik ve ERCP ile safra drenajı
- Reynolds pentadı (Charcot triadı + hipotansiyon + bilinç bulanıklığı) ağır kolanjiti gösterir ve acil drenaj gerektirir
- Porselen kese ve 3 cm’den büyük taş kanser riski nedeniyle asemptomatik olsa da kolesistektomi gerekçesi olabilir
Sınavda nasıl sorulur? TUS tarzı sorular
Komite sınavları ve TUS’ta bu konunun sorulduğu tarzda özgün sorular. Önce cevabı kendin düşün.
Genel cerrahi: çoktan seçmeli TUS soruları → Deneme sınavı
Klinik bağlantı: ilgili hastalıklar
Hastalık sayfalarının altındaki “Klinik özet” bölümlerinde tanı, ayırıcı tanı ve TUS soruları bulunur.
İlgili konular
Tıp sözlüğünde
Standart tıp ders kitapları ve güncel uluslararası kılavuzlar esas alınarak hazırlanmıştır. Son güncelleme: . Hata bildirmek için: iletişim.
Bu sayfa tıp öğrencileri için eğitim amaçlı bir özettir; ders kitabı ve güncel kılavuzların yerini tutmaz. Hasta için tanı ya da tedavi önerisi değildir.