Tıp öğrencileri · Biyokimya · Dönem 1–2

Transkripsiyon ve protein sentezi

Gen ifadesi, DNA’dan RNA’ya transkripsiyon ve mRNA’dan proteine translasyonla gerçekleşir. Ökaryotlarda mRNA çekirdekte 5’ başlık, 3’ poli-A kuyruk ve intronların çıkarılmasıyla (splicing) işlenir. Translasyon ribozomlarda başlama, uzama ve sonlanma basamaklarıyla yürür; birçok antibiyotik ve toksin bu basamakları hedef alır.

Ders: Biyokimya
Dönem: Dönem 1–2
TUS bölümü: Temel Tıp Bilimleri
İngilizcesi: Transcription and translation

RNA polimerazlar (ökaryot)

Polimeraz	Ürün	Not
RNA polimeraz I	rRNA	Çekirdekçikte
RNA polimeraz II	mRNA	Mantar zehri alfa-amanitin ile inhibe olur
RNA polimeraz III	tRNA, 5S rRNA

Translasyonu bozan maddeler

Aminoglikozidler ve tetrasiklinler: 30S alt birim
Makrolidler, klindamisin, kloramfenikol, linezolid: 50S alt birim
Difteri ve Pseudomonas ekzotoksin A: ökaryotik EF-2’yi ADP-ribozillenerek inhibe eder
Shiga toksini: 60S ribozomal RNA’yı bozar

Sınavda nasıl sorulur? TUS tarzı sorular

Komite sınavları ve TUS’ta bu konunun sorulduğu tarzda özgün sorular. Önce cevabı kendin düşün.

Soru 1: mRNA sentezleyen ökaryotik polimeraz ve inhibitörü nedir?Cevap: RNA polimeraz II; alfa-amanitin.

Soru 2: Difteri toksininin hedef aldığı molekül nedir?Cevap: Uzama faktörü 2 (EF-2).

Soru 3: Bakteri ribozomunun 30S alt birimini hedefleyen antibiyotik gruplarını yazın.Cevap: Aminoglikozidler ve tetrasiklinler.

Soru 4: mRNA işlenmesinde intronların çıkarılmasına ne denir?Cevap: Splicing (uç birleştirme).

Biyokimya: çoktan seçmeli TUS soruları → Deneme sınavı

İlgili konular

DNA replikasyonu, tamiri ve ilgili hastalıklar Antibiyotiklerin etki mekanizmaları Bakteri toksinleri Krebs döngüsü (sitrik asit döngüsü)Glikoliz Üre döngüsü

Tıp sözlüğünde

Genetik testler

Standart tıp ders kitapları ve güncel uluslararası kılavuzlar esas alınarak hazırlanmıştır. Son güncelleme: 31.10.2026. Hata bildirmek için: iletişim.

Bu sayfa tıp öğrencileri için eğitim amaçlı bir özettir; ders kitabı ve güncel kılavuzların yerini tutmaz. Hasta için tanı ya da tedavi önerisi değildir.