İrritabl bağırsak sendromu hangi doktora gidilir? Belirtileri ve nedenleri

İrritabl bağırsak sendromu için öncelikle şu uzmanlara başvurabilirsiniz: Dahiliye Doktoru ya da Diyetisyen ya da Gastroenterolog. Büyük hastanelerde Gastroenteroloji bölümü de bu konuya bakar. Emin olamıyorsanız aile hekiminiz ilk değerlendirmeyi yapıp sizi doğru branşa yönlendirebilir.

Sık görülen belirtiler: tekrarlayan karın ağrısı ve kramplar; tuvalete çıkınca rahatlayan ağrı; şişkinlik ve gaz; ishal, kabızlık ya da ikisinin dönem dönem değişmesi; dışkıda mukus (sümük gibi); tam boşalamama hissi. Belirtiler kişiden kişiye değişir; tanı için hekim muayenesi gerekir.

En sık nedenler: bağırsak hareketleri ve hassasiyetindeki değişiklikler; bağırsak-beyin etkileşimi; stres ve kaygı; geçirilmiş bağırsak enfeksiyonu; bazı yiyeceklere hassasiyet (FODMAP); bağırsak florasındaki değişiklikler. Kesin nedeni hekim muayenesi belirler.

Şikâyetlerinizi artıran yiyecekleri not edin; sık suçlular baklagiller, soğan, sarımsak, süt ve yapay tatlandırıcılardır. Düzenli öğün yiyin, yavaş yiyin. Düzenli egzersiz ve stres yönetimi bağırsak şikâyetlerini azaltır. Kabızlıkta lifli besinleri yavaş yavaş artırın ve bol su için. İlaç kullanmadan önce hekiminize ya da eczacınıza danışın.

İBS kronik ve dalgalı seyirlidir. Beslenme düzenlemesi (düşük FODMAP diyeti gibi), stres yönetimi ve hekimin önerdiği tedavilerle çoğu kişide şikâyetler belirgin azalır.

Daha sık görüldüğü durumlar: 20–50 yaş arası kişiler; kadınlar (daha sık); stres ve kaygı düzeyi yüksek olanlar; ağır bir bağırsak enfeksiyonu geçirmiş olanlar.

IBS tanısı, en az 3 aydır süren ve dışkılamayla ilişkili karın ağrısı ile dışkılama alışkanlığındaki değişikliklere dayanır. Hekim kan sayımı, CRP, çölyak testi ve gerekirse dışkıda kalprotektin gibi testlerle diğer hastalıkları dışlar. Uyarı belirtisi varsa ya da 45–50 yaş üstündeyse kolonoskopi yapılır.

IBS önlenemez; ancak düzenli öğünler, yeterli su, tetikleyici besinlerin belirlenmesi (gerekirse diyetisyen eşliğinde düşük FODMAP diyeti), düzenli egzersiz ve stres yönetimi şikâyetleri azaltır.

Şikâyetlerinizi artıran yiyecekleri not edin; sık suçlular baklagiller, soğan, sarımsak, süt ve yapay tatlandırıcılardır. Düzenli öğün yiyin, yavaş yiyin. İrritabl bağırsak sendromu için Dahiliye Doktoru ya da Diyetisyen ya da Gastroenterolog bölümüne başvurabilirsiniz. Şu soruya yanıtınız evetse beklemeden 112’yi arayın: “Dışkıda kan var mı?”

Öncelikle Dahiliye Doktoru ya da Diyetisyen ya da Gastroenterolog bölümüne başvurabilirsiniz. Ne kadar acil olduğunu öğrenmek için Neyim var? testini kullanabilirsiniz.

Dahiliye bölümüne, büyük hastanelerde Gastroenteroloji bölümüne gidilir. Beslenme planı için diyetisyen desteği faydalıdır.

Hayır. İBS bağırsak kanseri riskini artırmaz. Ancak benzer belirtiler veren hastalıkları dışlamak için hekim değerlendirmesi önemlidir.

Bağırsakta kolay fermente olan bazı karbonhidratların bir süre azaltılıp sonra tek tek eklendiği bir beslenme yöntemidir. Diyetisyen eşliğinde uygulanması önerilir.

Şu sorulardan birine yanıtınız evetse vakit kaybetmeden 112’yi arayın: “Dışkıda kan var mı?” “İstemsiz kilo kaybı ya da kansızlık var mı?” “50 yaşından sonra yeni başlayan bağırsak alışkanlığı değişikliği var mı?” “Gece uykudan uyandıran ishal var mı?” “Bilinç bulanıklığı, bayılma ya da uyandırmakta zorlanma var mı?” “Yüzde kayma, konuşma bozukluğu ya da kol/bacakta ani güçsüzlük var mı?” “Dinlenirken bile nefes almakta zorlanıyor musunuz?”

Şikâyetler birkaç haftadır sürüyorsa (başka hastalıkları dışlamak için); Yaşam kalitenizi etkiliyorsa; Uyarı işaretlerinden biri varsa daha erken doktora görünün.