Ankilozan spondilit hangi doktora gidilir? Belirtileri ve nedenleri

Ankilozan spondilit için öncelikle şu uzmanlara başvurabilirsiniz: Fizik Tedavi Uzmanı ya da Dahiliye Doktoru ya da Romatolog. Büyük hastanelerde Romatoloji bölümü de bu konuya bakar. Emin olamıyorsanız aile hekiminiz ilk değerlendirmeyi yapıp sizi doğru branşa yönlendirebilir.

Sık görülen belirtiler: 3 aydan uzun süren, sinsi başlayan bel ve kalça ağrısı; sabahları 30 dakikadan uzun süren tutukluk; gece ikinci yarısında ağrıyla uyanma; hareket ve egzersizle azalan, dinlenmeyle artan ağrı; kalçalarda yer değiştiren ağrı; topuk ağrısı ve gözde tekrarlayan kızarıklık (üveit). Belirtiler kişiden kişiye değişir; tanı için hekim muayenesi gerekir.

“Bel fıtığı” sanıp yıllarca yalnızca ağrı kesiciyle idare etmeyin; iltihaplı bel ağrısının tedavisi farklıdır.

En sık nedenler: bağışıklık sisteminin eklemlere karşı iltihabi tepkisi; genetik yatkınlık (HLA-B27); ailede romatizma öyküsü. Kesin nedeni hekim muayenesi belirler.

Ankilozan spondilit kronik bir hastalıktır, tamamen geçmez; ancak günümüzdeki tedaviler ve düzenli egzersizle ağrı ve tutukluk büyük ölçüde kontrol edilir, omurganın kaynaşması yavaşlatılır.

Daha sık görüldüğü durumlar: çoğunlukla 20–40 yaş arası, 45 yaşından önce başlar; erkeklerde daha sık; HLA-B27 taşıyanlar ve ailesinde spondiloartrit olanlar; sedef hastalığı ya da iltihabi bağırsak hastalığı olanlar.

Tanıda ağrının özelliği (iltihabi bel ağrısı), muayene, sedimantasyon ve CRP, HLA-B27 testi ile sakroiliak eklemlerin röntgen ya da MR görüntülemesi birlikte değerlendirilir. Erken dönemde değişiklikler röntgende görünmeyebilir; MR daha erken gösterir.

Hastalığın kendisi önlenemez; erken tanı, düzenli egzersiz ve sigarayı bırakmak omurganın sertleşmesini yavaşlatır.

Her gün düzenli germe ve duruş egzersizleri yapın; hareketsiz kalmak tutukluğu artırır. Sabah tutukluğu için ılık duş işe yarayabilir. Ankilozan spondilit için Fizik Tedavi Uzmanı ya da Dahiliye Doktoru ya da Romatolog bölümüne başvurabilirsiniz. Şu soruya yanıtınız evetse beklemeden 112’yi arayın: “Bacaklarda güç kaybı ya da idrar-dışkı kontrolünde bozulma var mı?”

Öncelikle Fizik Tedavi Uzmanı ya da Dahiliye Doktoru ya da Romatolog bölümüne başvurabilirsiniz. Ne kadar acil olduğunu öğrenmek için Neyim var? testini kullanabilirsiniz.

Mekanik (fıtık) ağrı hareketle ve gün sonunda artar, dinlenmeyle azalır. Ankilozan spondilitte ağrı sabahları ve dinlenince artar, hareketle azalır; sabah tutukluğu uzun sürer.

Evet, egzersiz tedavinin temel parçasıdır. Yüzme, germe ve duruş egzersizleri özellikle önerilir; hangi sporların uygun olduğunu hekiminiz ya da fizyoterapistiniz belirler.

Şu sorulardan birine yanıtınız evetse vakit kaybetmeden 112’yi arayın: “Bacaklarda güç kaybı ya da idrar-dışkı kontrolünde bozulma var mı?” “Gözde ani ağrı, kızarıklık ve ışığa hassasiyet var mı?” “Bilinç bulanıklığı, bayılma ya da uyandırmakta zorlanma var mı?” “Yüzde kayma, konuşma bozukluğu ya da kol/bacakta ani güçsüzlük var mı?” “Dinlenirken bile nefes almakta zorlanıyor musunuz?”

45 yaşından önce başlayan ve 3 aydan uzun süren bel ağrısında; Bel ağrısı sabahları ve dinlenince artıp hareketle azalıyorsa; Bel ağrısına göz kızarıklığı ya da topuk ağrısı eşlik ediyorsa doktora görünün.